8 de xaneiro do 2004

Southern California: a folga dos traballadores de supermercados

 

Traducido ao galego de www.rebelion.org mediante un programa informático, polo que pode conter erros.

Celeste Muriño
Panorama Internacional (http://www.ft.org.ar/)

Cando se publica este artigo os traballadores e traballadoras de Albertson's, Vons e Ralphs entran no cuarto mes de folga.

Si hai algo mais semellante a un capitalista Dos Anxos do 2003, é un capitalista Dos Anxos de princípios do século XX. Esta cidade naceu como un centro comercial libre de sindicatos para competir coa poderosa San Francisco, xa plagada de organizacións obreiras.

Para a Segunda Guerra Mundial a cidade transformou-se na maior concentración de fábricas aeroespaciais sobre a terra, e a segunda na indústria de avións e automóvis. coa Lockheed Matin e a Aircraft chegaron os obreiros que construiron non só as suas casas, se non tamén os seus sindicatos. Para metade do século XX os obreiros Dos Anxos eran os obreiros mellor pagos do país nese rubro, xunto aos de Detroit (indústria de automóvis). polo tanto constituiu-se nunha das cidades de maior poder adquisitivo, houbo un boom de construcción de vivendas, de consumo, etc. (1)

Pero todo mudou a fins dos '70 e os '80. Primeiro, a crise da indústria de autos e co final da Guerra Frixa chegou o fin da indústria aeroespacial. A Lockheed pechou en 1992, deixando a mis de traballadores na rua. A partir dos '90 e o suposto boom económico, floreceron as empresas de servizos. (2)

Unha folga na soleada California

O 12 de outubro amañeceu rareado para os habitantes do Sul de California: 70 mil traballadores e traballadoras declararon-se en folga contra os capitalistas de Albertson's, Vons e Ralphs (cadeas de supermercados).

O dia anterior, o Sindicato dos traballadores da Alimentación e Comercio (United Food and Commercial Workers-UFCW) resolvia a folga, en defensa das conquistas obreiras na olla dos empresarios, o seguro médico, a antiguidade e a estabilidade laboral. O 98% dos traballadores de Albertson's, Vons e Ralphs votaron a favor da folga. (3)

Os donos Albertson's e Vons and Ralphs queixan-se porque a entrada de Wal-Mart ao negócio das comidas causaria grandes perdas, xa que os traballadores da enorme cadea (hoxe cuestionada até pola xustiza norteamericana) non gozan dos mesmos direitos e cobran salários moito mais baixos. O salário dun caixeira de Wal-Mart é de 8 dolares, mentres que un caixeira en Ralphs cobra 18 dolares. (4)

Os traballadores destes estabelecementos teñen grandes conquistas, como é o 100% de cobertura médica(5), xubilación e horas extras, os novos contratos propostos polas empresas consisten no recorte de benefícios do seguro médico ao 50% (que atinxiria aos xubilados tamén), estabelecer un sistema de dous níveis salariais, ou sexa traballadores de primeira e de segunda. (6) Desde 1997, cando tivo lugar a folga nacional de UPS (correo) que causou un grande impacto, non se ve unha acción de traballadores desta dimensión. Dous tercios dos traballadores son mulleres, un tercio pertence a minorias raciais. (7)

O clima que se respira no país de Bush

Desde os ataques ás Torre Laia-as en 2001, primou un clima reaccionário e estiveron aos seus anchos os neo conservadores aplicando leis duras aos que erguen a voz: a lei antiterrorista, a persecuzón de árabe-americanos, a represión aos activistas anti-guerra...que se continua hoxe con un ataque sustido ás liberdades civis e democráticas, como a intervención abrida da CIA na vida da aldea norteamericano, o ataque aos direitos das mulleres; e ataques económicos, centralmente o redor do recorte do sistema social do que viven non só os mais de 36 millóns de indigentes (8), se non grande parte da povoazón empobrecida e os novos desocupados.

no movimento obreiro estes ataques ás liberdades democráticas resoaron claramente na proibición de direitos sindicais na única fonte de traballo directa que criou o goberno federal: o área de seguranza. Ainda que isto non é novo, xa que Bush (como o seu pai) representa aos sectores mais inimigos da liberdade de organización, e sempre apoiou aos estados "libres" de sindicatos, no sul do país, onde canto mais perto da raia co Rio Grande, mais aumenta a cantidade de maquilas e o traballo escravo.

A precarización do traballo é unha realidade, sen embargo, os dirixintes sindicais tentan evitar folgas e accións. California, é até agora a excepción, non por unha suposta maior combatividade das suas burócratas, se non en realidade pola decisión dos seus traballadores e traballadoros, que se puxeron de pé e dixeron BASTA, ou como din eles "enough is enough" (isto xa é suficiente).

Sen embargo, esta non é a situación das grandes concentracións da clase obreira industrial. polo contrário, os grandes sindicatos como a UAW (Sindicato de Traballadores de Autopartes) acaba de re-negociar contratos anti-obreiros coas grandes empresas automotrices (9). Os traballadores das grandes indústrias, sometidos a un maior ritmo de producción (a fórmula milagrosa da grande produtividade), carregan sobre os seus lombos a suposta recuperación, que até agora non xerou nen a metade dos postos de traballo que prometera a administración Bush (10)

Nada é como era antes...da guerra contra Irak

A folga acordou unha imensa solidariedade. O linguaxe que se fala hoxe entre os traballadores e traballadoras dos supermercados e os viciños da soleada California é: "Se tocan a un, tocan a todos". Tal é o lema da Organización de Solidariedade cos Folguistas (Os Anxos Strikers Solidarity Organization) formado pola comunidade, centralmente moitas organizacións anti-guerra.

As últimas semanas estudiantes, viciños, traballadores de outros grémios han organizados boicot, mitins, marchas e até piquetes nos supermercados para impedir o funcionamento destas cadeas. Só durante as primeiras semanas, segundo Os Anxos Bussins, os empresarios perderon 10 millóns de dolares por dia (11).

O repúdio que existe entre grandes sectores da povoazón cara os intereses corporativos, moi cuestionados desde o início da guerra, polos contratos multimilionários de corporacións norteamericanas en Irak, se traducen hoxe en solidariedade e repudio ao ataque dos capitalistas.

Durante as grandes mobilidades foron os estudiantes e a mocidade os que apontaron contra as corporacións que quitan proveito da agresión imperialista comandada por Bush en Irak. Hoxe, son os traballadores quen enfrentan ás odiadas corporacións, asi o entenden quen apoian con convicción aos folguistas. "Vení á marcha en apoio aos traballadores que enfrentan á América corporativa...Sabemos que a maioria dos habitantes Dos Anxos apoian esta folga, odemostremos ...Fagamos unha grande marcha e gañemos esta folga!" rezaban as paredes empapeladas polo comité de solidariedade antes da marcha do 23 de novembro.

Moitas das organizacións de base anti-guerra da rexión están a funcionar como centros de solidariedade coa folga, a proposta do sindicato, cada organización "adopta" unha sucursal e acompaña aos folguistas, facendo piquetes ou marchas. Asi o fixeron os estudiantes universitários da Universidade de California (UCLA) o sábado 22 de novembro, na sexta semana de folga. Mesmo o diário da universidade publicou na sua portada a mobilidade e segue a folga.

Contundentes, ainda que non xeneralizadas, foron tamén as mostras de solidariedade obreira, os portuários de California (porto de San Pedro) realizaron a sua asamblea sindical na porta de Albertson, reunindo a 3000 traballadores. (12) Os camioneiros realizaron a medida mais importante: 8000 traballadores abandonaron os seus postos, deixando sen distribución a 860 tendas da rexión. (13) O sindicato dos traballadores de limpeza realizou unha folga de fame durante tres dias para o Dia de Acción de Grazas, e os sindicatos de actores, mestres, traballadores da saúde e outros realizaron mitins e xuntanzas.

A pesar destas actitudes solidárias, os sindicatos non adiantaron un milímetro os limites impostos pola AFL-CIO e non exixiron accións ás grandes organizacións. Até hoxe, as medidas mais significativas ficaron en mans dos comités de solidariedade e os traballadores individuais ou organizacións políticas.

A loita dos traballadores atopou eco nunha sociedade que mudou. O contexto no que se desenvolve esta acción non é o mesmo que a fins dos '90, mudou a situación económica, se há deteriorado o sistema social e xurdiron (asi como outros se revitalizaron) movimentos sociais e políticos.

En 1999 en Seattle ocorreu o que non acontecia fai décadas: estudiantes e traballadores nun mesmo palco, a AFL-CIO se "abria" a outros sectores sociais. Sen embargo, para desilusión de moitos, non foi mais que unha mueca. Pero abriu as portas a lazos de solidariedade (ainda que non sen contradiccións) co movimento estudiantil que se movilizó (e o segue facendo) para a defender os direitos dos traballadores. ás manifestacións anti-global somaron-se as folgas estudiantes contra as "fábricas do suor", contra os contratos inxustos dos traballadores universitários. Moitos destes estudiantes foron os que despois dos ataques do 11 de setembro se puxeron en marcha contra a guerra.

Estes movimentos permitiron á sua vez que se fortalezan loitas como a dos imigrantes, que recentemente marcharon a Washington exixindo a legalización dos millóns de traballadores ilegais que todos os dias "limpan as casas, serven as mesas e amañan os xardins" dos ricos.

A loita dos traballadores dos supermercados do Sul de California ten hoxe, sen dúvidas, maior apoio que aquelas folgas duras durante os'90 (como a de UPS no 1997 e a de Xeral Motores no 1998). Sen embargo, como onte, os traballadores manteñen unha conta pendente cos capitalistas norteamericanos, que chimparon a millóns ao desemprego. O fortalecemento da folga dos supermercados poderia abrir novas perspectivas para as loitas obreiras en Estados Unidos, centralmente porque as demandas son enormemente sentidas por grandes sectores.

A guerra espiu, en parte, os intereses capitalistas aos ollos da aldea norteamericano, e foron sinalados por unha vanguarda que os denunciou valintemente en meio dun clima anti-terrorista. O pioramento das condicións de vida, sobre todo da clase traballadora, plantea un grande problema ás medidas que necesitan os capitalistas para facer sustebel a "medra" económica, os recortes de orzamento, o estancamento dos salários e o ataque ás conquistas que ainda existen.

A panorama aberta mostra un grande descontento coa guerra en Irak, e o crecente número de mortos, a incertidumbre respecto á economia e por sobre todo unha grande polarización social e política. Unha sociedade que desde o 11 de setembro non é a mesma, desde nengun ponto de vista, xurdiu o movimento anti-guerra, que ainda que minoritario non se resigna e se une a novos sectores; fortaleceu-se o movimento polos direitos civis dos imigrantes. Pero ao mesmo tempo fortalecen-se os sectores da direita e reina un clima conservador: as políticas da administración Bush han avanzado (comezando pola ocupación de Irak), limitando ou eliminando conquistas económicas e sociais: as restrizóns ao Medicare (seguro médico), o ataque ás liberdades democráticas e os recortes de orzamento están á orde do dia.

Alguén ten que desequilibrar a balanza...hoxe no Sul de California se xogan as primeiras cartas.


Notas:

1-Harold Meyerson , Striking Home "The grocery dispute is about more than clerks' health benefits, Os Anxos Times, 08/12/2003.

2-Idem

3-Dados sobre a folga: http://www.ufcw324.org/

4-Harold Meyerson , Striking Home "The grocery dispute is about more than clerks' health benefits, Os Anxos Times, 08/12/2003.

5-Cada vez menos sectores acceden á cobertura total do servizo médico. Para a maioria dos traballadores e traballadoras de EEUU a cobertura médica é algo case inacesíbel.

6-Mike Schwartz, Worker's upheaval in Southern California, 12/11/2003. Versión en español disponíbel en Panorama Internacional.

7-Harley Shaiken (especialista en problemas laborais), Grocery Strike Animates Unións. A Times, 05/12/2003.

8-Katrina vanden Heuvel, What recovery?, 25/11/2003, The Nation. (Versión en español disponíbel en Panorama Internacional)

9-New strikes and struggis show sentiment for a fightback, The signs of resistance, Socialist Worker, 21/11/2003.

10- Katrina vanden Heuvel, What recovery?, 25/11/2003, The Nation. (Versión en español disponíbel en Panorama Internacional).

11- Os Anxos Bussins, 20/10/2003.

12- Harley Shaiken (especialista en problemas laborais), Grocery Strike Animates Unións.

A Times, 05/12/2003.

13- idem.

Envia esta notícia